نوآوری در ثبت و احوال

پیشنهادات نوآورانه حزب نوآوران استان تهران به مناسبت «روز ثبت احوال»

🔹 مقدمه

ثبت احوال، ستون فقرات حکمرانی داده‌محور و زیربنای عدالت اجتماعی، شفافیت اقتصادی و امنیت ملی است. در عصر دولت هوشمند، «هویت» دیگر یک سند کاغذی نیست؛ بلکه کلید دسترسی عادلانه به خدمات عمومی است. حزب نوآوران استان تهران، به مناسبت روز ثبت احوال، بسته‌ای از پیشنهادهای نو و تحول‌گرا را ارائه می‌کند:

۱. گذار از «ثبت وقایع» به «حکمرانی هویت»

پیشنهاد:
تغییر نقش سازمان ثبت احوال از نهاد ثبت‌کننده تولد و فوت، به مرجع ملی حکمرانی هویت شهروندان.

اقدامات پیشنهادی:

• اتصال کامل داده‌های هویتی به نظام رفاه، سلامت، مالیات و آموزش
• تعریف «پروفایل هویتی یکپارچه شهروند»
• استفاده از داده‌های ثبت احوال برای سیاست‌گذاری جمعیتی دقیق ۲. کارت ملی هوشمند نسل دوم (Smart ID 2.0)

پیشنهاد:
ارتقای کارت ملی هوشمند از ابزار شناسایی به ابزار خدمات عمومی.

قابلیت‌های نو:

• امضای دیجیتال رسمی برای همه شهروندان
• کیف هویت دیجیتال (Digital Identity Wallet)
• حذف مراجعات حضوری در ۸۰٪ خدمات دولتی ۳. «پنجره ملی هویت دیجیتال» برای شهروندان

پیشنهاد:
راه‌اندازی یک سامانه واحد که هر شهروند بتواند:

• اطلاعات هویتی خود را مشاهده و خطاها را اصلاح کند
• وضعیت استفاده دستگاه‌ها از داده‌هایش را ببیند
• رضایت یا عدم رضایت خود را برای اشتراک داده اعلام کند

➡️ گامی مهم در صیانت از حریم خصوصی و اعتماد عمومی

۴. استفاده از ثبت احوال برای عدالت اجتماعی هدفمند

پیشنهاد:
بهره‌گیری از داده‌های دقیق ثبت احوال برای:

• شناسایی خانوارهای پرجمعیت، سالمندان تنها، کودکان بی‌سرپرست
• طراحی حمایت‌های هوشمند به‌جای یارانه‌های کور
• کاهش خطای دهک‌بندی اقتصادی ۵. ثبت احوال؛ بازوی سیاست جمعیتی کشور

پیشنهاد جسورانه:
تشکیل «اتاق آینده‌نگری جمعیت» در ثبت احوال با مشارکت نخبگان.

خروجی‌ها:

• پیش‌بینی روند سالمندی، مهاجرت و باروری
• هشدارهای زودهنگام برای بحران‌های جمعیتی استان‌ها
• گزارش‌های عمومی سالانه برای مردم و سیاست‌گذاران ۶. مشارکت بخش خصوصی و استارتاپ‌ها (GovTech)

پیشنهاد:
ایجاد چارچوب قانونی برای استفاده امن و کنترل‌شده استارتاپ‌ها از APIهای ثبت احوال.

کاربردها:

• احراز هویت سریع و کم‌هزینه
• توسعه خدمات بانکی، بیمه‌ای و رفاهی نوآورانه
• کاهش جعل هویت و تخلفات مالی ۷. آموزش «سواد هویتی» به شهروندان

پیشنهاد فرهنگی:
طراحی کمپین ملی آموزش حقوق و مسئولیت‌های هویتی شهروندان.

محورها:

• اهمیت داده‌های هویتی
• مخاطرات فروش یا سوءاستفاده از هویت
• نقش شهروند در دولت هوشمند

حزب نوآوران استان تهران معتقد است:

«آینده حکمرانی، از مسیر هویت دیجیتال امن، شفاف و مردم‌محور می‌گذرد.»

روز ثبت احوال، روز پاسداشت حق هویت، کرامت انسانی و عدالت داده‌ای است؛ و این مسیر، نیازمند شجاعت در اصلاح، نوآوری در نگاه و اعتماد به مردم است.